Ұлттық зиялылар және ұлттық мемлекеттілік идеясының қалыптасуы мен тағдыры
Размер файла: 32.24 KB
Қазақ қоғамындағы зиялыларды қазақ мемлекеттілігінің тәуелсіздігі әрқашан да толғандырды. Ресей империясы жаулап алғаннан кейін отаршылдық саясатқа ХІХ ғасырдың бірінші жартысында патша үкіметіне қарсы орыс-қазақ соғысы болды. Кеңесары хан, Арынқазы хан, Жоламан Тіленшіұлы, Исатай мен Махамбеттің тәуелсіздік үшін соғыстары белгілі. Ұлт-азаттық қозғалысы жеңілгеннен кейін патша үкіметі жүргізген репрессиясы халықтың тәуелсіз мемлекеттілікті қалпына келтіруге деген идеясын өшіре алмады. Қазақ халқының ойшылдары Шоқан Уалиханов, Ыбырай Алтынсарин, Абай Құнанбаев және т.б. тікелей болмаса да, жанама түрде қазақ мемлекеттілігінің, қазақ мемлекетінің қалыптасуын, оның еркіндігі мен бостандығын көтерді. Бұл мақалада ХХ ғасырдың басында ұлттық мемлекеттіліктің идеясын көтерген қазақ зиялылары туралы айтылған.